املاح کلسیم

كلسيم تزريقي براي درمان كمي كلسيم خون در بيماريهايي كه نياز به افزايش سريع غلظت يون كلسيم در سرم دارند، مانند تتاني ناشي از كمي كلسيم خون در نوزادان،تتاني ناشي از كمبود هورمون پاراتيروئيد، تتاني ناشي از كمي كلسيم خون به علت نيش حشرات يا واكنشهاي حساسيتي، نشانه هاي حاد دردهاي كوليك ناشي از مسموميت با سرب، كمبود ويتامين D و آلكالوز ،بمنظور تنظيم الكتروليت، در احياي قلبي به ويژه پس از عمل جراحي قلب باز، به منظور تقويت قدرت انقباضي ميوكارد پس از خاتمه فيبريلاسيون دهليزي و بطني يا زماني كه پاسخ كافي به اپي نفرين تزريقي وجود ندارد، بمنظور كاهش يا برطرف نمودن اثرات مضعف قلبي ناشي از زيادي پتاسيم خون و همچنين به عنوان پادزهر در درمان مسموميت با منيزيم مصرف مي شود. فراورده هاي خوراكي حاوي كلسيم به منظور جبران كمي كلسيم در بيماري هايي مانند كم كاري مزمن پاراتيروئيد، نرمي استخوان، راشي تيسم و كمي ثانويه كلسيم خون پس از مصرف داروهاي ضد تشنج مصرف مي شوند. اگر كمي مزمن كلسيم خون ناشي از كمبود ويتامين D باشد، املاح خوراكي كلسيم به عنوان مكمل غذايي در افرادي كه مقادير كافي كلسيم دريافت نمي كنند و همچنين به عنوان داروي كمكي براي پيشگيري و درمان پوكي استخوان مصرف مي شوند.

كلسيم براي عملكرد صحيح دستگاه عصبي، عضلاني و اسكلتي ضروري است. كلسيم در عملكرد طبيعي قلب، كليه، تنفس، انعقاد خون و نفوذپذيري مويرگها و غشاءسلولي نقش مهمي را ايفا مي كند. كلسيم همچنين به تنظيم آزادسازي و ذخيره هاي ناقلهاي عصبي و هورمون ها، برداشت و اتصال اسيدهاي آمينه،جذب ويتامين B12 و ترشح گاسترين كمك مي كند.

تقريباً 30-20 درصد كلسيم در روده كوچك جذب مي شود كه اين امر به حضور متابوليت هاي ويتامينpH,D روده و فاكتورهاي رژيم غذايي مانند پيوند كلسيم به فيتاتها و فيبرها بستگي دارد. جذب كلسيم در صورت وجود كمبود كلسيم يا در بيماراني كه رژيم غذايي با كلسيم كم دريافت مي كنند، افزايش يافته و در بيماران مبتلا به فقدان يا كمبود اسيد معده كاهش مي يابد. پيوند كلسيم به پروتئين پلاسما تقريباً 45 درصد است. 20 درصد كلسيم از راه كليه و 80 درصد آن از راه مدفوع دفع مي شود.

فراورده هاي حاوي كلسيم در زيادي اوليه يا ثانويه كلسيم خون، افزايش كلسيم ادرار، سنگهاي كلسيمي در كليه، ساركوئيدوز و مسموميت با ديژيتال نبايد مصرف شود.

اختلالات خفيف گوارشي با مصرف خوراكي و براديكاري،آريتمي و تحريك پس از تزريق وريدي از عوارض جانبي مهم املاح كلسيم مي باشند. كاهش فشار خو ن، برافروختگي يا احساس گرما، ضربان نامنظم قلب، تهوع يا استفراغ، قرمزي پوست، درد يا سوزش در محل تزريق، تعريق، گزگز و كاهش فشار خون با تزريق املاح كلسيم گزارش شده است.

مصرف همزمان ساير فراورده هاي حاوي كلسيم با اين داروها ممكن است سبب افزايش غلظت كلسيم سرم، بويژه در بيماران مبتلا به عيب كار كليه شود. مصرف همزمان املاح تزريقي كلسيم با ديگوكسين ممكن است خطر بروز آريتمي قلبي را افزايش دهد. املاح تزريقي كلسيم ممكن است اثرات سولفات منيزيم تزريقي را خنثي نمايند. همچنين در صورت مخلوط نمودن ملح كلسيم با سولفات منيزيم، امكان رسوب سولفات كلسيم وجود دارد. فراهمي زيستي فني توئين و كلسيم بعلت تشكيل احتمالي يك كمپلكس غير قابل جذب كاهش مي يابد. جذب تتراسيكلين هاي خوراكي بعلت تشكيل كمپلكس هاي غير قابل جذب و افزايش pH داخل معده، ممكن است كاش يابد.

1. فراورده هاي حاوي كلسيم در موارد دهيدراسيون يا عدم تعادل ساير الكتروليت ها ،سابقه سنگهاي كليوي، عيب مزمن كار كليه، عيب كار قلب و فيبريلاسيون بطني در طول احياي قلب بايد با احتياط مصرف شود.
2. در حين درمان كمبود بيش از حد كلسيم خون، اندازه گيري ميزان كلسيم سرم در فواصل منظم ضروري است.

1. قرص ها بايد5/1-1 ساعت پس از غذا مصرف شوند.
2. در صورت امكان، از مصرف اين داروها طي 2-1 ساعت پس از مصرف ساير داروهاي خوراكي بايد خودداري شود.
3. از مصرف همزمان ساير فراورده هاي حاوي كلسيم، فسفات، منيزيم يا ويتامين D بايد خودداري شود.
4. از مصرف همزمان فراورده هاي خوراكي اين داروها با مواد غذايي حاوي فيبر و غلات بايد خودداري شود.
5. به منظور تأمين نياز روزانه به كلسيم ، رژيم غذايي مناسب بر مصرف فراورده هاي حاوي كلسيم ترجيح داده شود.
6. در صورت نياز، مصرف ويتامين D به ميزان كافي و قرار گرفتن در معرض نور خورشيد به منظور افزايش جذب كلسيم توصيه مي شود.
7. بمنظور جلوگيري از افزايش غلظت كلسيم در خون و ايست قلبي، دارو بايد به آهستگي تزريق وريدي شود.
8. بروز عوارض جانبي اغلب بعلت تزريق سريع وريدي است. با ظهور اختلالات در الكتروكارديوگرام و اظهار ناراحتي از سوي بيمار، تزريق دارو بايد بطور موقت قطع شود و پس از آن طبيعي شدن امواج و رفع ناراحتي بيمار، ادامه يابد.